تولید ۵۴۰ میلیون قطعه پستلارو میگو در سیستان و بلوچستان، همزمان با گزارش دامپزشکی مبنی بر نبود بیماریهای استراتژیک، مهر تأییدی بر ظرفیتهای بهداشتی و صنعتی این استان زد. این رصد مستمر، ریسک سرمایهگذاری در مزارع پرورشی را به حداقل رسانده و جایگاه مکران را به عنوان قطب مطمئن تأمین آبزیان کشور تثبیت کرده است.
به گزارش آب و غذا به نقل از ایرنا ، سواحل مکران در جنوب سیستان و بلوچستان با برخورداری از دسترسی مستقیم به آبهای آزاد اقیانوسی و اقلیم کمنظیر گرمسیری، یکی از راهبردیترین و مستعدترین کانونهای توسعه اقتصاد دریامحور در کشور به شمار میرود. در این میان، صنعت پرورش میگو بهعنوان یکی از پیشرانهای اصلی تولید، ارزآوری و اشتغالزایی بومی در نوار ساحلی چابهار و کنارک، افقهای نوینی را پیش روی سرمایهگذاران و صیادان منطقه گشوده و نقشی محوری در پویایی معیشت پایدار ایفا میکند.
با این حال، پایداری و تابآوری این زنجیره ارزش صنعتی، همواره در گرو صیانت همهجانبه از سلامت ذخایر ژنتیکی و کنترل دقیق مخاطرات زیستی است. بیماریهای مهلک و نوظهور آبزیان در صورت نفوذ به چرخههای تولید، نهتنها میتوانند سرمایهگذاریهای سنگین بخش خصوصی را با چالشهای جبرانناپذیر مواجه سازند، بلکه امنیت غذایی و بازارهای هدف صادراتی کشور را نیز مستقیم تحت تأثیر قرار میدهند. از همین رو، اعمال پروتکلهای سختگیرانه بهداشتی و پایشهای بالینی مستمر، به یک الزام استراتژیک در منطقه تبدیل شده است.
در راستای تضمین سلامت این زنجیره، اقدامات نظارتی و پایشهای آزمایشگاهی دامپزشکی در سال جاری با شدتی دوچندان در سطح مزارع و بهویژه مراکز تکثیر لارو و مولد میگو به اجرا درآمد. رصد مستمر، نمونهبرداریهای مکرر و بررسیهای ملکولی در مراحل مختلف زیستی نشان میدهد که شبکه مراقبتهای بهداشتی توانسته دیوارهای نفوذناپذیر در برابر عوامل بیماریزای نوظهور و رایج ایجاد کند و بستری امن برای فعالان این حوزه فراهم سازد.
برآیند پایشها و نتایج آزمایشگاهی ثبتشده حاکی از آن است که خوشبختانه طی سال جاری هیچگونه بیماری استراتژیک، اخطاردار و مهلک آبزیان از جمله لکه سفید (WSD)، سندروم مرگ زودرس (AHPND) و سایر بیماریهای تهدیدکننده در مراکز تکثیر میگوی فعال در سواحل مکران مشاهده و گزارش نشده است.
ثبت این کارنامه پاک و حفظ وضعیت سفید در مراکز تکثیر، افقی روشن را برای فصل ذخیرهسازی مزارع پرورشی ترسیم کرده و تضمینکننده رونق تولید و تداوم صادرات غیرنفتی از جنوب شرق کشور خواهد بود. تداوم این دستاورد با تکیه بر خودکنترلی واحدهای تولیدی، ارتقای زیرساختهای قرنطینهای و استمرار رصد هوشمند، گامی بنیادین در جهت تحقق اهداف توسعه پایدار مکران و تثبیت جایگاه سیستان و بلوچستان در نقشه شیلاتی منطقه است.
هیچ بیماری استراتژیک در مراکز تکثیر میگوی سیستان و بلوچستان ردیابی نشد
با اجرای برنامههای مستمر پایش و مراقبت بهداشتی توسط اداره کل دامپزشکی سیستان و بلوچستان، سلامت کامل مراکز تکثیر میگوی استان در سال جاری تایید شد و هیچگونه بیماری استراتژیک در این چرخه تولید مشاهده نشده است.
سرپرست اداره کل دامپزشکی سیستان و بلوچستان، با تأکید بر اهمیت صنعت آبزیپروری در اقتصاد این استان گفت: با توجه به نقش کلیدی میگو در ظرفیتهای صادراتی، پایش و مراقبت از بیماریهای آبزیان، بهویژه بیماریهای استراتژیک، از اولویتهای اصلی این اداره کل محسوب میشود.
داریوش سرگزی با اشاره به اقدامات پیشگیرانه صورتگرفته افزود: مراکز تکثیر میگو بهصورت مستمر تحت نظارتهای بهداشتی و قرنطینهای قرار دارند. در این راستا، نمونهبرداریهای دورهای و آزمایشهای تشخیصی دقیق برای رصد عوامل بیماریزا انجام میشود تا از ورود و گسترش هرگونه آلودگی در چرخه تولید جلوگیری شود.
در سالجاری، در مراکز تکثیر سیستان و بلوچستان در مجموع حدود ۵۴۰ میلیون قطعه پستلارو میگو تولید شده که بخشی از آن برای ذخیرهسازی مزارع پرورش میگوی داخل استان و بخشی نیز به سایر استانها ارسال شده است.
از مجموع تولید پستلارو مراکز تکثیر، حدود ۲۳۳ میلیون قطعه برای تأمین نیاز مزارع پرورش میگو در خارج از استان ارسال شده که این موضوع نشاندهنده ظرفیت مناسب مراکز تکثیر استان در تأمین پستلارو مورد نیاز صنعت آبزیپروری کشور است.
مبتنی بر برنامه علمی و راهبردی کنترل و مراقبت بیماریهای مهم و استراتژیک میگو، از جمله بیماری لکه سفید (WSSV) و بیماری نکروز حاد هپاتوپانکراس (AHPND)، برنامههای پایش و مراقبت بهداشتی در مزارع پرورش و مراکز تکثیر میگو با جدیت در حال اجراست. در همین راستا، تاکنون ۳۰۰ مورد نمونهبرداری از مولدین، پستلاروهای تولیدی، آب،خوراک مصرفی انجام و ۹۰۰ مورد آزمایش تشخیصی برای ردیابی عوامل بیماریزا صورت گرفته است.
بیماری لکه سفید یکی از مهمترین بیماریهای ویروسی میگو است که میتواند با ایجاد تلفات گسترده، خسارت اقتصادی قابل توجهی به صنعت پرورش میگو وارد کند؛ همچنین بیماری AHPND که یک بیماری باکتریایی و مرتبط با سویههای خاصی از *Vibrio parahaemolyticus* است، با آسیب شدید به هپاتوپانکراس و بروز تلفات در مراحل اولیه دوره پرورش، از بیماریهای مهم و تهدیدکننده صنعت میگو محسوب میشود. از این رو، شناسایی زودهنگام عوامل بیماریزا، پایش مستمر، نمونهبرداری هدفمند و انجام آزمایشهای تشخیصی، نقش مؤثری در پیشگیری از گسترش بیماری، کاهش ریسک تولید و صیانت از سرمایهگذاریهای انجامشده در صنعت پرورش میگو دارد.
برنامههای مراقبت و پایش بیماریهای آبزیان بر اساس اولویتهای تعیینشده و با تمرکز بر بیماریهای استراتژیک ادامه دارد و دامپزشکی سیستان و بلوچستان تلاش میکند با تقویت نظارتهای بهداشتی، ضمن صیانت از سرمایهگذاری انجامشده در صنعت پرورش میگو، زمینه تولید محصول سالم و توسعه بازارهای داخلی و صادراتی را فراهم کند.