عضو هیات علمی پژوهشکده مرکبات و میوههای نیمهگرمسیری با تاکید بر اینکه نهال سالم زیربنای باغداری نوین و تولید اقتصادی است، گفت: «استفاده از مواد گیاهی سالم، مهمترین راهکار پیشگیری از خسارتهای ناشی از بیماریها، افزایش بهرهوری باغها و حفظ سرمایه باغداران است.»
به گزارش آب و غذا به نقل از ایانا ، مالک قاسمی با تشریح اهمیت استفاده از نهالهای استاندارد، اظهار کرد: «نهال سالم نقش اساسی در افزایش بهرهوری، کاهش خسارتهای اقتصادی و توسعه پایدار بخش باغبانی دارد و استفاده از آن برای احداث باغهای اقتصادی و پایدار، ضرورتی اجتنابناپذیر است.»
او با اشاره به مزایای استفاده از نهال سالم گفت: «ساماندهی وضعیت تولید نهال، کنترل و پیشگیری از انتشار بیماریهای قابل انتقال از طریق پیوند با استفاده از مواد گیاهی سالم، کاهش هزینههای تولید نهال سالم، تولید پایههای مادری سالم برای احداث باغهای مادری از ارقام سالم و شناسهدار، جلوگیری از خروج ارز برای واردات ارقام سالم و کاهش ریسک ورود بیماریهای قرنطینهای مرکبات از مهمترین مزایای استفاده از نهال سالم است.»
«افزایش طول عمر و مقاومت درخت در برابر تنشهای زنده و غیرزنده، افزایش عملکرد و کیفیت میوه درختان مرکبات، افزایش رشد درختان سالمسازیشده، افزایش عمر باردهی درختان و محدودیت کمتر در استفاده از پایهها نیز از دیگر مزایای کاربرد نهال سالم به شمار میرود.»
باغهای آسیبدیده، ضرورت استفاده از نهال سالم را نشان میدهند
عضو هیات علمی پژوهشکده مرکبات و میوههای نیمهگرمسیری با بیان اینکه مشکلات موجود در بسیاری از باغهای احداثشده اهمیت استفاده از نهال سالم را بهخوبی نشان میدهد، اظهار کرد: «استفاده از نهال سالم اجتنابناپذیر است و برای جلوگیری از عوارض مختلف فیزیولوژیک و پاتولوژیک که میتواند خسارتهای شدید ایجاد کند، ناچار به استفاده از مواد سالم گیاهی هستیم.»
او با تاکید بر اینکه موفقیت در احداث یک باغ تنها به کاشت نهال محدود نمیشود، گفت: «برای دستیابی به باغی اقتصادی و پایدار، مجموعهای از عوامل باید همزمان مورد توجه قرار گیرد که از جمله آنها میتوان به اصالت رقم، سلامت نهال، انتخاب پایه مناسب، سازگاری رقم با شرایط اقلیمی، خاک و منابع آب منطقه و همچنین رعایت استانداردهای تولید نهال اشاره کرد.»
«هر رقم دارای ویژگیهای ژنتیکی، نیازهای اکولوژیکی و خصوصیات رشدی خاص خود است و برخی ارقام برای تولید مناسب به گردهافشان نیاز دارند یا نسبت به برخی بیماریها و تنشهای محیطی حساستر هستند. بنابراین آگاهی از اصالت رقم و انتخاب صحیح آن، نخستین گام در احداث یک باغ موفق به شمار میرود.»
او با تاکید بر اینکه نهال سالم مهمترین سرمایه اولیه هر باغ است، تصریح کرد: «نهالی که از سلامت کافی برخوردار نباشد، هرگز قادر نخواهد بود درختی سالم، پربار و اقتصادی تولید کند. درختان ناسالم علاوه بر کاهش عملکرد، کیفیت محصول را نیز تحت تاثیر قرار میدهند و هزینههای نگهداری باغ را به میزان قابل توجهی افزایش میدهند.»
بیماریهای ویروسی؛ تهدید پنهان باغهای میوه
عضو هیات علمی پژوهشکده مرکبات و میوههای نیمهگرمسیری نهال سالم را نهالی عاری از هرگونه آفات و بیماریهای قابل انتقال، بهویژه بیماریهای ویروسی و شبهویروسی دانست و گفت: «این بیماریها به دلیل خسارت اقتصادی بالا، سرعت انتشار زیاد و نبود روش درمان موثر، از مهمترین عوامل تهدیدکننده باغهای میوه محسوب میشوند.»
«پیشگیری از ورود این بیماریها از طریق استفاده از نهال سالم، مهمترین و کمهزینهترین راهکار مدیریت این بیماریها است.»
«بخشی از سلامت نهال را میتوان از طریق بررسی ظاهری برگ، تنه، شاخهها و ریشه تشخیص داد، اما بسیاری از بیماریهای ویروسی و حتی برخی بیماریهای قارچی تنها از طریق آزمایشهای تخصصی قابل شناسایی هستند.»
«باغداران نباید تنها به ظاهر نهال اکتفا کنند و لازم است نهال مورد نیاز خود را از نهالستانهای دارای مجوز و مراکز معتبر تهیه کنند.»
قاسمی با اشاره به اقدامات انجامشده برای ارتقای کیفیت نهالهای تولیدی در کشور گفت: «در سالهای اخیر، با اجرای نظام گواهی و کنترل نهال، مراکز تحقیقاتی، مؤسسات مسئول و نهالستانهای دارای مجوز تلاش کردهاند نهالهای سالم و استاندارد را در اختیار باغداران قرار دهند تا از انتقال عوامل بیماریزا به باغها جلوگیری شود.»
نهال آلوده؛ هزینهای که سالها بعد خود را نشان میدهد
«استفاده از نهال ناسالم موجب کاهش رشد رویشی، تاخیر در باردهی، کاهش کمیت و کیفیت محصول، افت قدرت پیوند، ضعف ریشهزایی در گیاهان قلمهای و افزایش حساسیت درختان نسبت به تنشهایی مانند خشکی، شوری، سرما، آفات و بیماریها میشود.»
«خسارتهای ناشی از نهالهای آلوده تنها به کاهش تولید محدود نمیشود، بلکه هزینههای غیرمستقیمی مانند افزایش سمپاشی، کنترل حشرات ناقل بیماری، حذف علفهای هرز، اجرای برنامههای سالمسازی و تولید دوباره مواد گیاهی سالم نیز به باغداران و بخش کشاورزی تحمیل میکند.»
او با بیان اینکه بسیاری از بیماریهای ویروسی در سالهای نخست بدون علامت هستند، خاطرنشان کرد: «باغدار ممکن است سالها برای احداث و نگهداری باغ هزینه کند، اما پس از چند سال با بروز علائم بیماری، ناچار به حذف درختان و احداث مجدد باغ شود؛ موضوعی که خسارت اقتصادی سنگینی به همراه خواهد داشت.»
تولید نهال سالم؛ فرآیندی تخصصی و زمانبر
قاسمی با اشاره به اقدامات پژوهشکده مرکبات و میوههای نیمهگرمسیری در زمینه تولید نهال سالم اظهار کرد: «طی چند سال گذشته، برنامه سالمسازی و تولید مواد اولیه گیاهی مرکبات در این پژوهشکده اجرا شده و هستههای اولیه سالم برای تولید نهال استاندارد در اختیار نهالستانهای مجاز قرار گرفته است.»
«این برنامه بهتدریج در سایر محصولات باغی از جمله انار، انجیر و زیتون نیز در حال توسعه است.»